Je lichaam houdt van balans, en dat geldt ook voor je zuur-base balans. Hoewel je lichaam zichzelf via een ontzuurproces probeert te reguleren, is dit systeem niet altijd perfect. Wanneer er te veel zure afvalstoffen in je systeem komen of blijven kun je tekenen van verzuring ervaren.
Zuur vs. Base
Heb je weleens gehoord van de zuur-base balans? Omdat je lichaam constant zuren produceert, is er een systeem nodig om deze te neutraliseren. Dit gebeurt met basische stoffen, via je ademhaling en nieren. Op deze manier voorkomt je lichaam dat er te veel zuur ophoopt. Je kunt zuur en base zien als werking van tegenpolen: ze kunnen elkaar opheffen.
In principe regelt je lichaam het ontzuren zelf, maar soms is het fijn om daar bewust aan bij te dragen. Je dagelijkse gewoonten beïnvloeden namelijk je zuur-base balans. Vooral als je te weinig beweegt, niet echt gezond eet, chronische stress ervaart of niet altijd voldoende slaap krijgt, wil je bijdragen aan het ontzuren van je lichaam.
Vijf tekenen van verzuring
1. Vermoeidheid en minder energie: Wanneer je lichaam teveel (en langdurig) zuren vasthoudt, verstoort dit de zuur-base balans. Dit kan leiden tot vermoeidheid.
2. Spier- en gewrichtsklachten: Verzuring kan ontstekingen bevorderen, wat kan leiden tot spierpijn en gewrichtsstijfheid.
3. Slechte huidconditie: Een verstoring van je pH kan zich ook uiten op je huid. Een doffe teint, acne maar ook eczeem kan wijzen op een onbalans.
4. Terugkerende ontstekingen: Een overschot aan afvalstoffen kan ontstekingsreacties veroorzaken.
5. Spijsverteringsproblemen: Een disbalans in je pH kan je spijsvertering verstoren, wat zich kan uiten in klachten zoals een opgeblazen gevoel of constipatie.
pH does matter
Ons lichaam kent niet één, maar verschillende zuurgraden. Elke lichaamsvloeistof heeft namelijk een eigen pH-waarde. Bloed, speeksel, urine, de maag, de darmen en voor de vrouwen de vagina, hebben allemaal een eigen pH-waarde. Het is belangrijk dat deze zuurgraad binnen bepaalde grenzen blijft om de omgeving optimaal te houden voor organen en hun lichaamsprocessen..
Maag- pH tussen 1,35 – 3,5: Je maag heeft een hoge zuurgraad (lage pH). Het maagzuur activeert je spijsverteringsenzymen, waardoor voedsel goed wordt afgebroken. Daarnaast helpt het om bacteriën te bestrijden.
Drink jij tijdens je maaltijden? Dan zit jij eigenlijk de zuurgraad van je maag in de weg, omdat je het verdunt. Drink liever een geruime tijd, een uur, alvorens of na je maaltijd.
Vagina – tussen 3,8 en 4,5: In de vagina speelt de zuurgraad een rol in het beschermen tegen infecties. De zuurgraad kan variëren afhankelijk van de menstruatiecyclus, seksuele activiteit, zwangerschap en het gebruik van bepaalde verzorgingsproducten. Hierom is het niet raadzaam om de vagina met een douchegel of zeep te wassen, dit kan de zuurgraad beïnvloeden en risico op irritaties en infecties verhogen. Het is beter om met lauw water te reinigen.
Darmen – pH tussen 5 -7 : Je darmen hebben verschillende pH-niveaus op verschillende plekken. Als je darmflora uit balans is, bijvoorbeeld door te veel slechte bacteriën, kan de pH veranderen. Dit kan de darmwand beïnvloeden. Wanneer je darmwand doorlaatbaar wordt (leaky gut of ook wel lekkende darm genoemd) , kunnen bacteriën en toxines in je bloedbaan terecht komen. Dit kan leiden tot ontstekingen en andere gezondheidsklachten.
Speeksel – tussen 6 – 7,5: De zuurgraad in je speeksel helpt je mond te beschermen door schadelijke zuren te neutraliseren. Zo probeert het je tandglazuur te beschermen.
Bloed – tussen 7,35 – 7,45: Je lichaam regelt de pH-waarde van je bloed strikt. De werking van je cellen en enzymen is hier afhankelijk van.
Urine – tussen 4,50 – 8,40: Urine heeft een licht zure pH (rond 6) bij een gezond voedingspatroon, maar kan alkalischer worden wanneer je veel groenten eet of bij een verhoogde waterinname.
Wat verstoort je Zuur-Base balans?
- Stress: Zoals stress zoveel lichaamsprocessen beïnvloedt, heeft het ook impact op de zuren in je lichaam.
- Te weinig beweging: Beweeg je te weinig? Dan worden zuren minder efficiënt afgevoerd via je ademhaling en zweet.
- Toxines: Roken maar ook vervuiling binnenshuis en buitenshuis en sommige cosmetica verstoren je pH-balans.
- Zuurvormende voeding: Vooral bewerkte voedingsmiddelen, suikers, alcohol en koffie maar ook vlees en zuivel kunnen je beïnvloeden.
Citroen, Sour.
Een citroen is toch ook zuur? Qua smaak wel, maar gek genoeg smaakt een citroen zuur en kan het juist basisch werken in je lichaam. Het kan na de vertering een alkaliserend effect hebben op het lichaam. Dus ‘zuur’ in verzuring? Dat gaat niet over smaak, maar over wat er achterblijft na de verbanding en hoe dat je lichaam beïnvloedt. Of een voedingsmiddel zuur of basisch is, hangt dus af van de reststoffen.
Zuurvormende voedingsmiddelen laten na verbranding zure reststoffen achter, zoals urinezuur, fosforzuur en azijnzuur. En basisch vormende voedingsmiddelen laten na verbranding basische reststoffen achter, zoals ijzer, kalium, calcium, magnesium en zink.
En wat is dan alkalisch? Dat betekent basisch, wat het tegenovergestelde is van zuur. Basisch is eigenlijk de algemene chemische term, terwijl alkalisch vaker wordt gebruikt in relatie tot gezondheid en voeding.
Zuur-Base weer in balans
1. Voed jezelf
Je lichaam voeden is anders dan vullen, dat is voor velen wel bekend. Maar wat is dan voeden met betrekking tot je zuur-base balans? Je hoeft niet 100% basisch te eten, maar probeer wat basische voedingsmiddelen standaard in je weekmenu op te nemen. Zoals bladgroenten, koolsoorten, citrusvruchten, zaden en kruiden. Denk aan citroengras, venkel, citroenmelisse en verse gember. En vermijd zoveel mogelijk bewerkte voedingsmiddelen, suiker en alcohol.
2. Adem juist en bewust
Ademen is een van de krachtigste manieren om te ontzuren. Bij elke uitademing raak je CO₂ kwijt, een zuur afvalproduct van je stofwisseling. Hoe dieper en rustiger je ademt, bijvoorbeeld met diepe buikademhaling, hoe beter je lichaam in staat is om zuren af te voeren.
3. Beweeg elke dag
Het klopt dat intensief sporten tijdelijk de productie van melkzuur (lactaat) kan verhogen. Dit kan leiden tot een zuur gevoel in de spieren. Dit is een normaal fysiologisch proces, en je lichaam verwerkt melkzuur snel na het sporten. Op de lange termijn draagt regelmatige lichaamsbeweging bij aan een gezonde zuur-basebalans door de bloedcirculatie, zuurstofopname en metabolisme te verbeteren.
Daarbij helpt zweten om zuren af te voeren. Can´t stand de geur van zweet? Dan hebben we een must-have deodorant tip voor je.
4. Stress hoort bij het leven, chronische stress niet
Stress verstoort je pH, dus zorg voor voldoende momenten van ontspanning op een dag. Mediteer, adem bewust, volg een yogasessie, of ga gewoon 10 minuten met je oog dicht zitten. Lukt het je maar niet om te ontspannen? Zoek hulp bij leren omgaan met stress, het vormen van een positieve mindset, en maak ademhalingstechnieken je eigen.
5. Slaap voldoende
Je hebt slaap nodig, mogelijk meer dan je denkt. Gun jezelf rust en herstel: kwalitatieve slaap is net zo belangrijk als kwantitatieve slaap, misschien wel belangrijker. Tijdens je slaap herstelt en ontgift je lichaam, en dat geldt ook voor je zuur-base balans. Bovendien zorgt een rustige, diepe ademhaling ’s nachts voor een betere CO₂-afvoer, wat helpt om verzuring te verminderen. Onvoldoende slaap kan dit proces verstoren.
5 Healthy Habits:
Water: Drink elke ochtend op een nuchtere maag een glas met water met citroen, en spoel direct na met nog een glas water om het zuur uit je mond te spoelen. Next level? Wissel af met het drinken van water met een klein scheutje kwalitatieve (!) appelazijn. Drink de rest van de dag minimaal 8 glazen water. En liever niet tijdens je maaltijden.
Wekelijkse groene smoothie incoming! Groene smoothie: mix banaan, avocado, spinazie, citroensap, gember en kokoswater. Next level? Voeg Greens van Boom toe (bevat algen, spirulina en chlorella).
Wekelijks 30 groenten afstrepen: Pak je pen er maar bij en begin met strepen. Nadat je ze hebt gegeten uiteraard. Bekijk de Zuur-Base Voedingslijst van Alka voor inspiratie.
Boekweit: Introduceer boekweit in je voedingspatroon. Het is glutenvrij. Vervang tarwe, spelt, volkoren en vooral wit brood. Maak bijvoorbeeld boekweit-bananen pannenkoeken of brood, of heerlijke boekweitwraps!
Elke dag minimaal 30 minuten bewegen: Je lichaam heeft beweging nodig. Punt.
